بررسی وضعیت عرضه و تقاضای مواد اولیه نشان میدهد در ماههای اخیر بازار با نوسانات قابل توجهی روبهرو بوده است. تغییرات در حجم عرضه در ماههای متوالی و افزایش یا کاهش تقاضا، موجب شده توازن بازار بهطور مستمر دچار تغییر شود و پیشبینیپذیری برای تولیدکنندگان کاهش یابد.
کاهش سهم فروش اعتباری و فشار نقدینگی
در ساختار عرضههای بورس کالا، سهم فروش اعتباری نسبت به دورههای گذشته کاهش یافته و به سطوح پایینتری رسیده است. این تغییر، فشار نقدینگی را بر واحدهای تولیدی افزایش داده و تأمین مواد اولیه را برای صنایع پاییندستی دشوارتر کرده است. در کنار کاهش ابزارهای اعتباری، شدت رقابت در بورس کالا نیز افزایش یافته و همین موضوع موجب رشد هزینه تأمین مواد اولیه شده است. افزایش قیمت تمامشده در این بخش، مستقیماً بر هزینه تولید در صنایع پاییندستی اثر گذاشته است.
فشار بر سرمایه در گردش واحدهای تولیدی
نیاز سرمایه در گردش در واحدهای تولیدی نسبت به سال گذشته افزایش محسوسی داشته و همین موضوع موجب شده بنگاهها برای ادامه فعالیت با محدودیتهای مالی بیشتری مواجه شوند. در این شرایط، تأمین نقدینگی به یکی از چالشهای اصلی تولید تبدیل شده است.
سیاستهای مرتبط با رفع تعهد ارزی نیز از دیگر موضوعات مورد انتقاد است. به باور برخی، پیچیدگیهای موجود در این حوزه باعث شده روند صادرات با دشواری همراه شود و بخشی از فعالیتهای تجاری به مسیرهای غیرمستقیم و واسطهای منتقل شود که شفافیت را کاهش میدهد.
در مجموع، مجموعهای از عوامل شامل ناهماهنگی در اجرای مصوبات، نوسان بازار مواد اولیه، کاهش فروش اعتباری، افزایش رقابت در بورس کالا، فشار نقدینگی و پیچیدگیهای رفع تعهد ارزی، فضای تولید را با فشار جدی مواجه کرده است؛ شرایطی که به گفته مطرحکنندگان این مسائل، نیازمند بازنگری در سیاستهای اجرایی و مالی کشور است.
